Czy w piątek Oktawy Wielkanocnej obowiązuje post?

Kodex Prawa Kanonicznego z 1917 r. jak też Kodex z 1983 r. mówią wyraźnie, że poszczególne piątki całego roku są dniami z obowiązującą wstrzemięźliwością od pokarmów mięsnych. Piątek w Oktawie Wielkanocnej nie jest wymieniony jako wyjątek.  

Kodex z 1917 r. jest dość precyzyjny i nie pozostawia wątpliwości:



Kodex z 1983 r. niby powtarza za Kodexem z 1917 r., ale jednak rozmywa: 


Istnieje interpretacja, że piątek Oktawy jest uroczystością (solemnitas), która wypiera post. Jest to możliwa interpretacja dla CIC z 1983 r., ale nie konieczna. I na pewno nie wynika z samego CIC. Ranga Oktawy Wielkanocnej jako solemnitas określona jest w mszale Pawła VI, tym samym obowiązuje jedynie przy zastosowaniu Novus Ordo.

Wiadomo, że w Kościele są także wsześniejsze mszały, jak Missale Romanum św. Piusa V. Do niego dostosowany jest CIC z 1917 r., który odnośnie postu i abstynencji jest precyzyjny i jednoznaczny.

Otóż w CIC z 1917 r. jest powiedziane, że
- tylko niedziele i święta nakazane (czyli z obowiązkiem uczestniczenia we Mszy św. oraz powstrzymania się od pracy) usuwają charakter dnia pod względem pokutnym, oraz że
- usuwają tylko dni z abstynencją i postem oraz z samym postem, czyli nie usuwają dni z samą abstynencją jak piątki całego roku.

Dni Oktawy Wielkanocnej nie są świętami nakazanymi (pojęcie to istnieje także w nowym prawie kanonicznym), tym samym nie usuwają charakteru piątku pod względem postu.


Post scriptum
Temat wywołał dość niespodziewaniu ożywione dyskusje, zwłaszcza głosy protestu zwolenników jedzenia mięsa w piątek Oktawy Wielkanocnej. Jest wśród nich także wielu sympatyzujących z liturgią tradycyjną, a mimo tej sympatii opowiadających się za dyscypliną postną Novus Ordo. Motywy mogą być różne, w tym także niewiedza.

Otóż obchodzenie oktaw świąt jest właściwie nawiązaniem do tradycji starotestamentalnej, gdzie święta tzw. pielgrzymkowe obchodzono przez osiem dni. W Kościele ten zwyczaj pojawił się dopiero w IV wieku, najpierw tylko na Wschodzie. Jednak pierwotnie nie świętowano wszystkich ośmiu dni, lecz jedynie dzień ósmy. Z czasem dni Oktawy Wielkanocnej - która obok Oktawy Epifanii jest nastarsza - otrzymały własne formularze mszalne, co jednak nie oznaczało przyznania im rangi właściwego święta czyli pierwszego dnia Oktawy. W ciągu wieków liczba oktaw rosła, tak że św. Pius V musiał dokonać poważnej redukcji w wydanym przez siebie Missale.

Tak więc dopiero w Novus Ordo zrównano wszystkie dni Oktawy z samym świętem. Jest to nowość nie mająca podstaw w Tradycji Kościoła, zaś podejmująca zwyczaj starotestamentalny i żydowski. Aczkolwiek w sposób niekonsekwentny, gdyż dotyczy tylko liturgii i dyscypliny postnej (wyparcie abstynencji w piątek), a nie świętowania w znaczeniu obowiązku uczestniczenia we Mszy św. oraz powstrzymania się od pracy.

4 komentarze:

  1. Dni Oktawy Wielkanocnej mają rangę uroczystości. Czy to nie zmienia odpowiedzi na postawione pytanie?

    OdpowiedzUsuń
  2. Kodeks z 1917 roku został przecież zastąpiony przez ten z 1983, prawda?
    Czyli obowiązuje ten późniejszy, gdzie jest ujęte, że wstrzemięźliwość nie obowiązuje w uroczystość.
    Dla pewności chciałbym dopytać gdzie jest napisane, że każdy dzień oktawy wielkanocnej to uroczystość? I gdzie jest lista wszystkich uroczystości, które przecież nie pokrywają się ze świętami nakazanymi?

    OdpowiedzUsuń
  3. Nie jestem teologiem, zajmuje się jednak naukami prawnymi. Z tego co wiem jedynym prawem kanonicznym obowiązującym w Kościele jest to z roku '83. Rozumiem, ze stara Msza dostosowana była do innego kodeksu ale ten kodeks już nie obowiązuje. Ale nawet gdybyśmy przyjęli, ze do starej Mszy kodeks z 1917 r. to i tak przecież nie ma w Kościele takiego ordynariatu personalnego, którego członkowie, jako zwolennicy tradycji, byliby zobowiązani do przestrzegania prawa z 1917 r. Prawie wszyscy, którzy chodzimy na stara
    Msze należymy do parafii NO. Nie rozumiem zatem dlaczego w pitek w oktawie Wielkanocy nie mógłbym jeść mięsa. W takim przypadku jeżeli w ten dzień poszedłbym na Msze NO to mógłbym jeść mięso, a jak na TLM to miałbym zakaz? Proszę mnie źle nie rozumieć, niejedzenie mięsa to nie koniec świata. W zależności od tego jaka Msze wolę obowiązują mnie inne zasady?

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Przecież jest wyraźnie napisane, że na podstawie nowego prawa kanonicznego, przy przyjętej powszechnie interpretacji, wstrzemięźliwość w piątek oktawy wielkanocnej nie obowiązuje. Przy okazji wskazano, że to niewłaściwa zmiana.

      Usuń

Czy wolno w stanie grzechu ciężkiego przystępować do Komunii św.?

  Odpowiedź jest podana powyżej w kanonie z Kodexu Prawa Kanonicznego z 1983 r. Jednak nie jest ona do końca jasna.  Wersja oryginalna brzm...